Nederlands Expertise Centrum Exoten

LogoSteeds meer dieren, planten en micro-organismen die niet van nature in ons land voorkomen, weten zich in ons land te vestigen nadat ze bewust of onbewust met mensen zijn meegekomen. Bekende voorbeelden zijn de Nijlgans, Zonnebaars, Grote waternavel en Brulkikker.

De snelheid waarmee exoten het land binnenkomen neemt toe. De meeste van deze soorten hebben nauwelijks een impact op onze leefomgeving en sommige hebben zelfs positieve effecten.

Er is echter ook een aantal exoten die verstrekkende negatieve gevolgen heeft op ecologie, gezondheid, veiligheid en maatschappij. Maatregelen ter preventie en bestrijding kennen echter verschillende knelpunten die beheersing tot een lastige klus maken.

Het Nederlands Expertise Centrum Exoten bundelt alle kennis over exoten met het doel meer grip te krijgen op de beheersing van exoten en beleidsmakers en terreinbeheerders te kunnen adviseren over maatregelen.

Vragen over exoten?
Het Nederlands Expertise Centrum Exoten (NEC-E) is het eerste aanspreekpunt voor al uw vragen over exoten in Nederland. Wat doe je bijvoorbeeld als terreinbeheerder met een invasieve exoot in je gebied? Wel of niet bestrijden? Heeft u een vraag of wens, neem dan contact op met Laura Verbrugge via het contactformulier aan de rechterzijde. 

Waarom een expertisecentrum?
De behoefte naar meer kennis over exoten en mogelijke beheersmaatregelen is de afgelopen jaren sterk toegenomen. Redenen hiervoor zijn:

  • Nieuwe invasieve exoten blijven binnen komen ondanks preventie en bestrijding 
  • Een groot aantal invasieve exoten is al wijd verspreid
  • Bestrijding van exoten vereist nu vaak ingrijpende maatregelen, die nadelige gevolgen kunnen hebben voor mens en natuur. Regelmatig stuiten deze ingrepen op maatschappelijke weerstand
  • Niet alle exoten hebben negatieve gevolgen. Er zijn ook positieve effecten zoals het verbeteren van de waterkwaliteit door de Driehoeksmossel
  • Huidige risicoanalyses zijn vaak nog gebaseerd op een beperkte kennis
  • Er is weinig zicht in de kosten en effectiviteit van maatregelen

Wat doet het NEC-E?
Het expertisecentrum bundelt bestaande kennis over exoten. Daarnaast voert het expertisecentrum verdiepend onderzoek uit. Door gericht onderzoek te doen naar de groei en ontwikkelingssnelheid van (mogelijke) nieuwkomers en hun effect op ecosystemen kunnen we tijdig exoten signaleren en inschatten of een soort een risico vormt of niet. Deze kennis moet beheerders van gebieden beter in staat stellen om te gaan met exoten.  

Missie
Het doel van het Nederlands Expertise Centrum Exoten is om innovatieve beheerstrategieën te ontwikkelen en in de praktijk toe te passen. Daarbij is zowel aandacht voor soortgerichte bestrijding van invasieve exoten als voor systeemgerichte maatregelen in water- en natuurgebieden waarmee invasies van exoten worden voorkomen (klik hier voor een PDF van onze missie).

Het expertisecentrum wil een wetenschappelijk onderbouwde kennisbasis ontwikkelen voor:

  • Preventie & tijdige signalering van exoten 
  • Voorspelling van effecten & risicoanalyses exoten 
  • Advies aan overheden en terreinbeheerders & effectieve beheersmaatregelen

Met de kennis ontwikkelt het NEC-E vernieuwende strategieën om exoten te kunnen beheersen en deze maatregelen toetsen in de praktijk. Onderzoekers van het expertisecentrum deelt bestaande kennis en de nieuwste inzichten via onder andere onderwijs, symposia, workshops en de website. 

Het Nederlands Expertise Centrum Exoten heeft al een lange onderzoekstraditie op het gebied van invasieve exoten. Deze omvat vele soorten, soortgroepen en typen ecosystemen. Verder:

  • Bezit het centrum hoogwaardige faciliteiten voor het verrichten van geavanceerde laboratorium analyses van fysisch-chemische parameters tot DNA, experimenteel onderzoek, veldstudies, modellering en voorspelling inrichtingsscenario’s.
  • Hebben de partners van het centrum een langjarige expertise van vroegtijdige probleemsignalering tot specialistische en interdisciplinaire kennis voor beheer van soorten en ecosystemen. Deze komt voort uit soort- en ecosysteemgerichte studies evenals fundamenteel en praktijkgericht onderzoek.
  • Is het Nederlands Expertise Centrum Exoten actief in een groot (inter)nationaal netwerk van waarnemers, onderzoekers, beleidsmakers en water- en natuurbeheerders. Daardoor kunnen zij snel nieuwe exoten en bijkomende problemen signaleren en kan nieuwe kennis en ervaring efficiënt en snel in de praktijk worden gebracht.

Klik hier voor een lijst met onze publicaties.   Klik hier voor de lezingen van het symposium.

Organisatie
Het expertisecentrum bestaat uit een samenwerking van:

Voorzitters:

Rob Leuven, Radboud Universiteit-IWWR, r.leuven(at)science.ru.nl
Ella de Hullu, Stichting Bargerveen, e.dehullu(at)science.ru.nl
Secretaris: Laura Verbrugge, Radboud Universiteit-ISIS, l.verbrugge(at)science.ru.nl 

Jaarverslag

Het jaarverslag van het Nederlands Expertise Centrum Exoten over 2015 is verschenen. In dit jaarverslag staan alle activiteiten van het NEC-E en een overzicht van de producten: publicaties, media-bijdragen en lezingen.

Download het jaarverslag over 2015

Download het jaarverslag over 2014

Download het jaarverslag over 2012-2013

Download onze publicatielijst

Project

Risicoverkenning energiegewassen
Nederland zet in toenemende mate in op de teelt van exotische biomassa-gewassen voor gebruik als biobrandstof. Om ongewenste ecologische effecten te kunnen voorkomen is een horizonscanning van nieuwe exotische biomassa-gewassen uitgevoerd. Voor in totaal 23 soorten is informatie verzameld over milieueisen, verspreiding, ecologische effecten en kosteneffectieve beheersmaatregelen. Twee exotische biomassagewassen (Pijlriet en Prairie slijkgras) kregen hoge risicoscores vanwege hun (potentiële) ecologische effecten. 

Download NEC-E rapport

Contact

Indien u vragen heeft kunt u hieronder een bericht versturen (aan Laura Verbrugge).

    
* Required
dummy